|
Çocukluk
Korkuları
EYLÜL ÖZYÜREK
Korku
doğal bir duygudur. Organizmayı olası tehlikelere karşı uyanık tutup
yaşamının devamını sağlar. Dönemseldir. Kişi korkulan uyarandan
uzaklaştıkça azalır ya da kaybolur.
Korku bir nesneye,
kişiye ya da bir olaya bağlıdır. Korkunun en önemli özelliği, korku
veren uyaranın ani ve beklenmeyen bir durumda ortaya çıkmasıdır.
Korkunun oluşumu, kişinin içinde bulunduğu çevrenin koşullarına,
uyaranın şiddetine, geçmişteki yaşantılarına, o andaki fizyolojik
ve psikolojik durumuna bağlıdır.
Korku genel
olarak ikiye ayrılır. Doğal korkular (İçgüdüsel korkular): Çocuğun
varlık bütünlüğü adına tehlike çağrıştıran, yüksek ses veya anlamlandıramadığı
ani görüntü ve uyaranlar olabilir.
İkincisi öğrenilmiş
korkulardır. Daha önceki yaşantı ve deneyimleri sonucu edinilmiş
korkulardır. Tehdit, tehlike içeren durumlar, nesne ilişkisinde
yaşanmış olumsuz deneyimlerden kaynaklanır.
Korku zamanla
geçebilecek bir durumdur. Ama korkunun fobiye dönüşmesi, çocuğun
günlük yaşantısını etkisi altına alır. Davranışlarını ve ruhsal
dengesini etkiler. İletişimini geriletebilir.
Çocukluk
korkularının fobiye dönüşme nedenleri
1- Çocukları
korkutmak: Çocuğu korumak adına dilenciden, polisten, hayvanlardan
vb. korkutmak.
2- Çocuğa korku verecek yaşantıları yaşatma: Anne - baba çocuğa
olası hiçbir tehlikeden bahsetmez. Ve korunma yollarını öğretmezse
çocuk bu durumları yaşadığında büyük yaralar alır. (Balkondan sarkma,
köpeğin kuyruğunu çekme gibi....)
3- Olumsuz model oluşturmak: Korkuları yoğun olan anne-baba tarafından
yetiştirilmesi.
4- Çocuğu korkutarak eğitmek: Yatmazsan öcüler seni yer. Sokağa
çıkarsan seni kaçırırlar. Yemek yemezsen hasta olur ölürsün gibi...
5- Korkutucu masal ve hikâye anlatmak.
6- Korkutucu olayları abartarak anlatmak.
7- Korku filmi izlemesi.
İLK ÇOCUKLUK
DÖNEMİ KORKULARI
İlk bir yıl:
Yüksek ve ani seslerden korkarlar. Elektrik süpürgesinin sesi bile
onların şiddetli korku yaşaması için yeterlidir.
Yine anne-babadan
ayrı kalma korkusu yaşamak.. Yabancı kişilerden korkmak, yeni ortamlardan
korkmak olarak karşımıza çıkar.
2 - 4
Yaşları:
Ayrılık ve kayıplar
Yalnız kalma
Karanlık
Yılan, köpek gibi hayvanlardan korkma
Bedensel bütünlüğün bozulmasından korkmak.
4 - 6
yaş:
Peri, cin, canavar,
hayalet gibi hayali korkular.
Gece korkularıdır.
ÖNERİLER
* Korkunun
nedenleri araştırılmalı ve bu nedenler ortadan kaldırılmalıdır.
* Anne-babalar çocukları küçümsememeli ve alay etmemelidirler.
* Korkuları olan çocuğa sabırlı davranmalı, korkularını yenmesi
için zaman tanınmalıdır.
* Çocuğa "Aman düşersin!", "Sen tek başına karşıya
geçemezsin" vb. sözlerle çevrenin tehlikelerle dolu bir yer
olduğu duygusu aşılanmamalıdır.
* Fiziksel temasın çocuğun korkusunu kontrol altına almasında yardımcı
olacağı unutulmamalıdır.
* Çocuğun arkadaş grubuna girmesine ve özgüven duygusunu geliştirmesine
yardımcı olunmalıdır.
* Çocuk korkuları konusunda, konuşmaya hazır olduğu zaman onunla
açıkça konuşulmalıdır
Çocuk korktuğu şeye yavaş yavaş alıştırılmalıdır..
* Çocuklara korkulu masallar anlatılmamalı, korkulu filmler izletilmemelidir.
* Korkuyu hafifletmek amacıyla "Erkek adam hiç korkar mı?",
"Sen artık kocaman oldun" gibi sözlerden kaçınmalıdır.
Doğru yaklaşımlar
geliştirildiğinde çocukluk korkularından kısa sürede baş etmek mümkün
olacaktır. Mutlu ve sağlıklı bir hayat diliyorum.
Eylül 2009
PSİKOÇÖZÜM
Aile-Birey-Çocuk Danışmanlığı
Kişisel gelişim-Kurumsal Danışmanlık
İnsan kaynakları ve Yaşam Koçluğu
HİPNOZ VE EFT MERKEZİ
Yalı Cad. No.: 162 K. 1 D. 1 Karşıyaka-İzmir
Tel: 323 56 15-323 56 13 - 0555 800 70 06
www.psikocozum.com
Psikoçözüm
Yazarın önceki yazıları:
Çocuklarda ve Ergenlerde Cinsel Gelişim
Eş Seçimi ve Evlilikte Uyum Nasıl Sağlanır?
|