GÖRÜŞLER

 

Kanada’da Bir Meslek Lisesi Diploması
Üniversite Diplomanızdan Daha Kıymetli Olabilir

ÖMER TULU TEZCAN

Kanada her yıl toplam 4 ayrı kategoriden olmak kaydıyla 200,000’in üzerinde göçmeni kabul ediyor.

Kanada’da sizi aldırmak için başvurabilecek yakın bir akrabanız yoksa (Family Class Sponsorship), Kanada’ya sığınma talebinde bulunmuyorsanız (Refugee) ve yatırımcı ve/veya girişimci değilseniz (Business Class), o zaman göçmenliğe başvurmak için kullanabileceğiniz bir tek yol kalıyor, o da Nitelikli Çalışan (Skilled Worker) kategorisi.

Kanada hükümetinin Göçmenlik ve Vatandaşlık internet sitesinde Nitelikli Çalışan kategorisinde başvurabilmek için gerekli olan 67 puanı tutturup tutturamadığınızı hesaplayabilmeniz için hazırlanmış bir kendini değerlendirme (self evaluation) testi var (http://www.cic.gc.ca /english/skilled/assess/index.html). Bu testi incelediğinizde görülüyor ki Kanada’ya bu kategoride göçmen olarak gelebilmek için Kanada’da daha önce okumadıysanız, çalışmadıysanız ve / veya Kanada’da yaşayan bir akrabanız yoksa (adaptibiliy bölümü altında 5 puan değerinde) Kanada’nın resmi dillerinden birini çok iyi derecede bilmeniz, üniversite mezunu olmanız, 21 ile 49 yaşları arasında olmanız, mesleğinizde 2, 3 yıl deneyim sahibi olmanız gerekiyor. Ayrıca eşinizin de en az 12 yıllık eğitim sahibi olması şart (eğer evli değilseniz, o zaman yüksek lisans, mesleğinizde 3 yıldan fazla deneyim ve ikinci resmi dilde en az başlangıç seviyesinde olmak suretiyle puan açığını kapatabilirsiniz).

Bu tabloya bakarak lise mezunu bir göçmen adayının Kanada’ya kabul edilmesinin pek kolay olmadığını söylemek çok da yanlış olmayacaktır.

Ancak Kanada’nın göçmenlik politikasında koyduğu bu yüksek barajın tersine Kanada içinde özellikle bazı sektörlerde 800 ila 1900 saatlik bir eğitimin sonrasında alacağınız bir meslek diplomasıyla (Kolej Diploması ya da Quebec’te DEC) iyi bir aylıkla ve eğitiminizi bitirir bitirmez iş bulmanız işten bile değil (Bir meslek diploması eğitimi genellikle 6 ay ile 14 ay arasında sürüyor).

Nitelikli Çalışan kategorisinde kabul edildikten sonra, bir çok göçmen doğal olarak kendi mesleğinde iş aramaya başlıyor. Benim bu yazıda özellikle dikkatinizi çekmek istediğim nokta üniversite mezuniyetinizi bir kenara koyup yeni bir meslekte (kendi mesleğinizle bağlantılı olabilir) bir lise diploması alma olasılığını araştırıp kendi mesleğinizde olan talep ve aylıkla karşılaştırmanızın gerekliliği. Kanada’da iş olanaklarının çok kötü olduğu bir meslek dalında üniversite mezunu olsanız dahi yukarıda saydığım ölçütleri yerine getirebiliyorsanız, Kanada Hükümeti sizi kolaylıkla Nitelikli Çalışan kategorisinde kabul edebilir. İş bulma konusu tamamen sizin araştırmanız gereken ve çoğunlukla tek başınıza olduğunuz bir konudur. İki sene kendi mesleğinizde iş arayıp sonunda kendinize olan güveni kaybedip iş bulamadığınız için yurda dönmektense, yolculuğa çıkmadan önce gideceğiniz eyalette mesleğinizde var olan konum sayısını ve önümüzdeki 5 yıl içinde talebin nasıl olacağını araştırmanız kanımca bir zorunluluktur.

Türkiye’de sahip olduğunuz mesleğin Kanada’da ve özellikle yerleşmeyi düşündüğünüz eyalette ücret koşullarını ve bu alanda mevcut olan talebi, ilginize ve avantajlı olmasına göre seçeceğiniz bir meslek lisesi diplomasıyla karşılaştırmak için size www.labourmarketinformation.ca internet sitesini önerebilirim. Bu adreste mesleğinizle ilgili ücret dilimini, eğitim veren kuruluşları, potansiyel iş verenleri bulabilirsiniz (Tek dezavantajı bazı mesleklerde ayrıntılı bilgi içermiyor). Bu bilgileri topladıktan sonra hoşunuza gidebilecek bir alanda önümüzdeki 5 yıl içinde talebin ve ücretin yüksek olduğu bir lise diploması programı bulmanız gerekecek. Bunu araştırmak için yararlanabileceğiniz bir çok internet adresi var. Bunlardan bir tanesi de www.jobfutures.ca. Buradaki bilgiler 2004 ve 2005 yıllarına ait olduğu için örneğimi hazırlarken faydalandığım http:// www.gov.on.ca/GOPSP/en/ graphics/034760.pdf adresi sadece Ontario eyaleti için kullanılabilir.

Job futures sitesinden yaşayacağınız eyaletin sayfasına girip (ana sayfada ‘provincial perspectives’ altında) bütün mesleklerin olduğu listeden ilginizi çeken mesleği seçebilirsiniz.

Örnek olarak Toronto’ya yerleşmeye karar vermiş bir endüstri tasarımcısı (Industrial Designer) olduğunuzu varsayalım. Job futures internet sitesinin verdiği bilgiye göre Ontario’da 3000 endüstri tasarımcısı pozisyonu mevcut. Ortalama aldıkları senelik brüt maaş 53,553 $. Önümüzdeki 5 yıl içinde bu meslekte iş olanakları ortalama seviyede. Meslekle bağlantısı olan marangozluk mesleğine baktığımız zaman, labour market information sitesindeki bilgilere dayanarak, 1 senelik bir eğitim sonrasında meslekte ortalama maaş 45.000 $ mevcut olan pozisyon sayısı 39,200 ve önümüzdeki 5 yıl içinde iş olanakları iyi. Sonuç olarak kolej seviyesinde sahip olunacak bir marangozluk diploması daha kolay iş bulunmasını sağlarken, gelir olarak çok da farklı değil.

Size bu örneği aktarırken kullandığım internet siteleri ve meslek grupları sadece size yapabileceğiniz çalışma hakkında bir örnek vermek ve size yol göstermek amacıyladır. Gideceğiniz eyaleti belirledikten sonra bu alanda bilgi alabileceğiniz Kanada Devleti tarafından ve / veya özel kuruluşlar tarafından hazırlanmış çok başarılı internet siteleri mevcuttur. Doğru sonuçlara ulaştığınızdan emin olmak için bilinen insan kaynakları sitelerinde o meslek dalında yayınlanan iş ilanlarının istediği koşulları ve verdikleri maaşları karşılaştırmanız daha gerçekçi bir sonuca ulaşmanıza yardımcı olacaktır.

Başarılar diliyorum.

Haziran 2007

tulutezcan@hotmail.com

Yazarın önceki yazıları:
Kanada'ya Gelen Türk Göçmenin
Özgeçmişinde Bulunması Gereken 3 Altın Özellik

Kanada'ya Gelen Türk Göçmenler ve Kanada İş Piyasaları