Beste BARKİ
YAŞANILASI MONTREAL



Festivallerin En Büyüğü

Bütün bir yıl boyunca özel günleri, festivalleri, uluslararası karşılaşmaları yaşar Montrealliler. Bunların başında da herkesin dört gözle beklediği Montreal Uluslararası Caz Festivali gelir.

Haziran sonu, Temmuz başında dünyanın her köşesinden caz sanatçılarını toparlayan festivale 2 milyondan fazla izleyici katılır. Montreal’in tiyatro ve gösteri salonlarının bulunduğu, açık hava sahnelerinin kurulduğu Quartier Spectacle adıyla tanınan semti iki hafta boyunca araç trafiğine kapatılır ve Montrealliler gönüllerinin çektiğince dolanıp eğlenirler festival alanında. Festivalde kendilerine yönelik programlara 10,000 kadar çocuk da katılır. Ayrıca, bu yıl festival alanında üçüncüsünün yer alacağı Müzisyenler ve Müzik Aletleri Sergisinde herkes çeşitli müzik aletlerini çalmayı deneyebilecek.

1970’lerde caz sanatçılarını Montreal’e getiren Alain Simard 1979 yılında kurduğu bir ekiple Théâtre St-Denis’de iki gecelik bir caz gösterisi düzenledi. Amaçları bir çok sanatçıyı bir araya getirebilmekti. 1980 yılında da kendilerine sağlanan olanaklarla, 12,000 kişinin izlediği ve Ray Charles, Chick Corea, Gary Burton gibi adların katıldığı ilk Montreal Caz Festivali gerçekleşti ve çok başarılı oldu. O gün bugündür büyüyen ve ünlenen Montreal Caz Festivali dünyanın en büyük caz festivalidir.

Susie Arioli

Caz şarkıcısı Susie Arioli Montreal caz kulüplerinde şarkı söylediği sıralarda gitarcı Jordan Officer ile tanışınca Susie Arioli Band adlı topluluğu oluşturdular. 1998 Montreal Caz Festivali’nde Ray Charles için açılış yaparak üne kavuşan Susie Arioli Band çıkardığı albümlerle ödüller kazanmayı sürdürdü. Son olarak, geçen yılın Caz Festivali sırasında Spectrum’da kaydedilen Learn To Smile Again adlı DVD ve CDleri 2007 Nisan’ında satışa çıktı.DArioli’nin 1930-1940’lar swing müziğini çalıp söyleyen topluluğu 1950’lerden de şarkılar ekleyebiliyor programına. Topluluk parçaları iki gitar, bir bas ve Arioli’nin çaldığı snare (trampet) ile seslendiriyor ve Susie Arioli iyi müzikten anlayan kadife sesli bir şarkıcı olarak tanınıyor.

Montreal’in Cazcıları

Montreal’de yaşayan ya da caz yaşamına başlayan sanatçılardan son 60 yılın en önemli Kanadalı caz sanatçısı olarak tanınan ünlü piyanist ve besteci Oscar Peterson 1925 yılında Montreal’de doğdu. Ömrü boyunca başarılı oldu, yüzlerce taltif ve ödül aldı. Toronto’ya yerleşen sanatçı 1999 yılında Concordia Üniversitesi Loyola Kampüsü konser salonunun Oscar Peterson Konser Salonu olarak adlandırılmasıyla onurlandırıldı. Son yıllarda sağlığı bozulmuş olmakla birlikte Peterson konserler vermeyi sürdürüyor.

Yine piyanist ve besteci Oliver Jones 1934 yılında Montreal’in St. Henri semtinde doğdu ve Oscar Peterson’un kız kardeşiyle müzik yaptı. 1980’lerin sonunda Montrealli basçı Charlie Biddle ile birlikte çalmaya başladı. 1981-1986 tarihleri arasında Biddle’ın kendi adını taşıyan kulübünde piyano çaldı. Başarılı Kanada cazcılarından biri olarak tanındı ve Montreal’de yaşayan şarkıcı Ranee Lee ile gösterilere çıktı. Jones Montreal’de geçen gençliğini minnetle anıyor şimdi.

Ranee Lee 1942 New York doğumlu. 1970’lerde caz davulcusu ve saksafoncu olarak turnelere çıktı. Lady Day adlı filmde şarkıcı Billie Holiday’i canlandırmasının ardından caz vokalisti olarak sürdürdü yaşamını. 2006 yılında Order of Canada üyesi olan Lee halen Montreal’de oturuyor.

Kanadalı basçı Charlie Biddle (1926-2003) Philadelphia doğumlu olmakla birlikte 1948 yılında Montreal’e geldi ve ömrünün sonuna kadar burada yaşadı. Siyahi sanatçıların beyazlarla birlikte, ayırım görmeden çalabilmelerinden çok etkilenmişti Biddle. 1954 -1972 yılları arasında bir yandan otomobil satıcısı olarak çalıştı, bir yandan da Montreal kulüplerinde Charlie Ramsey, Milt Sealey, Alfie Wade, Sadik Hakim, and Stan Patrick ile birlikte caz konserleri verdi. Saygın bir caz destekçisi ve tanıtıcısıydı. Sık sık açık hava festivalleri düzenleyerek yerel caz müzisyenlerini bir araya getirirdi. 1979 yılında ve ardından 1983 yılında gerçekleştirdiği üç günlük Jazz Chez Nous adlı konserler dizisi Uluslararası Montreal Caz Festivali’nin temelini oluşturur. 1981 yılında Aylmer ve President Kennedy sokaklarının köşesinde kendi adını verdiği Biddle’s adlı caz kulübünü açtı. Son günlerine kadar her hafta caz çaldı Biddle. Bugün aynı yerde House of Jazz adlı kulüp yer almaktadır.


Haziran 2007


Yazarın önceki yazıları:
Tasarım Şehri Montreal
Montreal'de Spor
Montreal'de Çukulata yemek
Yaşanılası Montreal