 |
|
Celal
UÇAR
Perdeci |
 |
|
İki aydır köşe yazılarımı yazamadım, gerçekte yazmadım. Aşık Mahzuni'nin konserlerinde ve aşıklar oturaklarında bolca kullandığı bir sözü anımsatmak isterim. Gâhi saz, gâhi söz. Bektaşi geleneğini ve dilini bilmeyenlere tercüman olursak bazen saz, bazen söz. Bir bakayım
dedim; yıllardır bu köşeden bunca söz söyledim, bunca yazı yazdım.
Rüzgâra mı yazdım, okyanusa mı yazdım? Sağolsunlar okurlarımızdan (okyanuslarımız) bir dalga, okurlarımızdan (rüzgârlarımız) bir esinti yakaladık. Yaz lütfen şikâyetleri aldık. Bu köşede tiyatroyu yaşamımızın vazgeçilmez bir parçası yapmamıza neden olan hocamız, Türk Tiyatrosunun kurucusu Muhsin Ertuğrul'dan bir yazıyla okurlarıma anımsatma yapmak istedim, hem de Türkiye'deki hükümet sanata ve tiyatrolara saldırırken. Gezi eylemlerindeki halka kindar ve dindar saldırı tavırlarına benzerlikler göstererek saldırıyorlar. Devlet ve Şehir Tiyatrolarını kapatıp, yıllık ödeneklerini keserek yok etme yoluna giderek, sahnelerine el koyup satarak, sahnesiz bırakarak baskı yapıyorlar. Aynı türden baskılar karşısında Muhsin Ertuğrul 1964'te Tiyatro Dergisi'nde yazdığı yazıları anımsatıyorum. "Kurulduğu günden bu yana tiyatrolar hürriyetlerini, özgürlüklerini muhafaza etmişlerdir. Her tiyatro, örgüt bakımından bazı yerde devlete, bazı yerde belediyeye bağlıdır ama işine ve idaresine sanatçılardan gayrisi burnunu sokmamıştır. Çünkü tiyatro, Aristophanes zamanından beri topluma önderlik eder, devleti, hükûmeti idare edenleri denetler. Her konuda yol gösterir. Görevi, gerçeği, güzeli, iyiyi tanıtmaktır. Bunu nasıl yapar, bilir misiniz? Şöyle: Gerçeği; yalancıların, mürailerin, yobazların, dalaverecilerin, gözü doymaz midecilerin ahlâksızlığını, kapkaçlığını, kalpazanlıklarını ortaya koyarak gösterir.................... Önce bilinmesi
gereken şey şudur: Tiyatro, her gün değişen hükûmetlerin, midecilerle
dolan partilerin üstünde bir kurumdur. Toplum ona ancak "hürriyet"i,
özgür çalışması için ödenek verir. İstediğimiz zaman biz; İbsen'in
"Halkın
Düşmanı"nı
oynar, çoğunluğu aldatan cahil belediye reislerinden örnekler gösteririz.
İstediğimiz zaman biz, rüşvet alan memurları, bilgisiz maarif nazırlarını
sahneye çıkarırız. Bunlar için ne Şehir Tiyatrosuna, ne Devlet Tiyatrosuna
dil uzatmaya kimsenin hakkı ve yetkisi yoktur. Şehir Meclisi üyelerinden
bir kaçı, eğer tiyatroyu özel çiftlikleri, sanatçılarını da parayla
tutulmuş kâhyaları sanıyorlarsa, uyansınlar. Bu tiyatro, sanatçılarındır.
Belediyeyle ilgisi, şehirliden vergiyi belediye topladığı ve tiyatro
toplumun hizmetinde olduğu bu vergiden payına düşeni belediye kanalıyla
aldığı içindir. Tiyatro; hükûmetlerin veya belediyelerin lûtfuyla
yaşayan bir arpalık değildir. Aldığı ödenek; topluma verdiği yüksek
ruh ziyafetinin, seyirciye yaptığı eğitim ve kültür görevinin karşılığıdır." Kasım-Aralık 2013 Yazarın Önceki
Yazıları: |
|
